Ξηροφθαλμία: Συμπτώματα, Αίτια & Θεραπεία
Πλήρες Βιογραφικό ΙατρούΤι είναι η ξηροφθαλμία;
Τα φυσικά δάκρυα αποτελούν μία ασπίδα προστασίας για τα μάτια, ώστε η όραση να είναι καθαρή και χωρίς ενοχλήσεις. Μερικοί οργανισμοί δεν μπορούν να παράγουν επαρκή ποσότητα δακρύων για να αυτοπροστατεύονται με αποτέλεσμα τα μάτια να ξηραίνονται και να είναι πολύ ευαίσθητα. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται ξηροφθαλμία και αν δεν αντιμετωπιστεί εγκαίρως μπορεί να αποβεί επικίνδυνη για το μάτι.
Γιατί χρειαζόμαστε τα δάκρυα
Τα δάκρυα είναι ένα πολύπλοκο υγρό, το οποίο εκκρίνεται από τους αδένες που υπάρχουν γύρω από το μάτι. Η δράση του είναι μηχανική και λιπαντική. Εξαιτίας των δακρύων τα μάτια απωθούν τα βακτήρια και τα αλλεργιογόνα και προστατεύουν και την όραση. Κάθε φορά που ανοιγοκλείνουμε τα μάτια μας το στρώμα αυτό ανανεώνεται και τα μάτια ενυδατώνονται εκ νέου. Τα δάκρυα συνδέονται με τους τραυματισμούς και το έντονο συναίσθημα, ωστόσο τα άτομα που αντιμετωπίσουν ξηροφθαλμία, ελάχιστα ανακουφίζονται από τα συμπτώματά της όταν κλαίνε.
Συμπτώματα
- Αίσθηση ότι υπάρχει ξένο σώμα στο μάτι
- Κνησμός
- Κάψιμο
- Θολή όραση που συνέρχεται με τον βλεφαρισμό
- Ερυθρότητα ματιών
- Επιμολύνσεις (σε πιο βαριές καταστάσεις)
- Τήξη κερατοειδούς (από παντελή έλλειψη δακρύων)
- Ευαισθησία των ματιών από τον καπνό και τον άνεμο
Παράγοντες κινδύνου
Πολλοί είναι οι παράγοντες που μπορούν να προκαλέσουν ξηροφθαλμία. Οι ορμονικές αλλαγές, ο ερυθηματώδης λύκος, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, οι παθήσεις του θυρεοειδούς, ο σακχαρώδης διαβήτης, ο έρπητας ζωστήρας είναι μερικοί από αυτούς.
Ποια η κατάλληλη θεραπεία για την αντιμετώπιση της ξηροφθαλμίας;
Η θεραπεία της ξηροφθαλμίας περιλαμβάνει την τοπική χρήση σταγόνων και αλοιφών, που δεν χρειάζονται συνταγή γιατρού, όπως είναι τα τεχνητά δάκρυα που δεν περιέχουν συντηρητικά.
Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι οι διάφορες οφθαλμικές σταγόνες που κυκλοφορούν στο εμπόριο δεν έχουν την ίδια σύνθεση, όπως και οι ανάγκες του κάθε ασθενούς είναι διαφορετικές. Μερικά από τα κολλύρια αυτά είναι υδατώδη και ανακουφίζουν για λίγο, άλλα είναι πιο παχύρευστα και διαρκεί περισσότερο η δράση τους.
Τα κλασικά τεχνητά δάκρυα είναι αυτά που συνιστώνται συχνότερα από τον οφθαλμίατρο, επειδή ανακουφίζουν περισσότερο και δεν έχουν κατηγορηθεί για ερεθισμούς.
Δεν αποκλείεται ο γιατρός να χορηγήσει στον ασθενή ειδικούς μαλακούς φακούς επαφής για την ενυδάτωση του οφθαλμού.
Απλές καθημερινές συνήθειες που ενυδατώνουν το μάτι
Βελτιώστε τις ενοχλήσεις από την ξηροφθαλμία, πίνοντας πολύ νερό μέσα στην ημέρα. Συνειδητά προσπαθήστε να βλεφαρίζετε συχνότερα ειδικά όταν κάθεστε μπροστά στον υπολογιστή ή βλέπετε τηλεόραση. Τέλος, μην τρίβετε τα μάτια σας, κάνει κακό στην γενική ποιότητα της όρασής σας και επιπλέον μπορεί να τα μολύνετε από μικρόβια των χεριών σας.
Ξηροφθαλμία αιτίες: γιατί στεγνώνουν τα μάτια
Η ξηροφθαλμία προκαλείται είτε επειδή το μάτι παράγει λιγότερα δάκρυα είτε επειδή τα δάκρυα εξατμίζονται πολύ γρήγορα. Πρόκειται για πολυπαραγοντική νόσο της οφθαλμικής επιφάνειας, με αστάθεια του δακρυϊκού φιλμ, αυξημένη ωσμωτικότητα των δακρύων, φλεγμονή και διαταραχή των νεύρων του κερατοειδούς.
Στην πράξη οι δύο μηχανισμοί συχνά συνυπάρχουν. Γι’ αυτό ο οφθαλμίατρος δεν ψάχνει μία μόνο αιτία, αλλά τον συνδυασμό παραγόντων που κρατά τα συμπτώματα ενεργά σε κάθε ασθενή.
Δυσλειτουργία μεϊβομιανών αδένων
Οι μεϊβομιανοί αδένες βρίσκονται μέσα στα βλέφαρα και παράγουν το λιπαρό στρώμα που «σκεπάζει» τα δάκρυα. Όταν φράζουν ή λειτουργούν ελλιπώς, το δάκρυ εξατμίζεται γρήγορα. Θεωρείται από τις κύριες αιτίες της εξατμιστικής ξηροφθαλμίας. Συχνά συνυπάρχει με βλεφαρίτιδα, δηλαδή φλεγμονή στο χείλος των βλεφάρων.
Οθόνες, διάβασμα και περιβάλλον
Όταν κοιτάμε συγκεντρωμένοι μια οθόνη ή διαβάζουμε για ώρες, βλεφαρίζουμε λιγότερο συχνά και το δακρυϊκό φιλμ δεν ανανεώνεται. Ο κλιματισμός, η θέρμανση, ο άνεμος, η σκόνη και ο καπνός επιβαρύνουν επιπλέον την εξάτμιση. Γι’ αυτό πολλοί νιώθουν τα μάτια τους χειρότερα στο τέλος της εργάσιμης ημέρας.
Φάρμακα που προκαλούν ξηροφθαλμία
Αρκετά συχνά φάρμακα μειώνουν την παραγωγή ή την ποιότητα των δακρύων. Ενδεικτικά:
- διουρητικά και β-αναστολείς για την πίεση ή την καρδιά
- αντιισταμινικά
- ορισμένες σταγόνες για το γλαύκωμα, ειδικά όταν χρησιμοποιούνται για χρόνια
- ορισμένα φάρμακα για την ακμή
- υπνωτικά, αγχολυτικά και αντικαταθλιπτικά
- φάρμακα για τις καούρες
Αν υποψιάζεστε ότι κάποιο φάρμακο επιβαρύνει τα μάτια σας, μη το διακόψετε μόνοι σας. Συζητήστε το με τον γιατρό που το έχει συνταγογραφήσει, ώστε να εξεταστεί αν υπάρχει εναλλακτική.
Εμμηνόπαυση και ορμονικές αλλαγές
Η παραγωγή δακρύων μειώνεται με την ηλικία, εν μέρει λόγω ορμονικών αλλαγών. Η ξηροφθαλμία είναι συχνότερη στις γυναίκες, ιδιαίτερα μετά την εμμηνόπαυση, και πολλές περιγράφουν για πρώτη φορά κάψιμο ή αίσθηση άμμου στα μάτια σε αυτή την περίοδο.
Σύνδρομο Sjögren και αυτοάνοσα νοσήματα
Το σύνδρομο Sjögren είναι αυτοάνοσο νόσημα που προσβάλλει τους αδένες που παράγουν δάκρυα και σάλιο. Τυπικά προκαλεί ξηροφθαλμία μαζί με ξηροστομία. Ρευματοειδής αρθρίτιδα και λύκος συνδέονται επίσης με ξηρά μάτια, γι’ αυτό η επίμονη ξηροφθαλμία μπορεί να είναι το πρώτο σημάδι ενός συστηματικού προβλήματος.
Φακοί επαφής
Η πολύωρη χρήση φακών επαφής διαταράσσει το δακρυϊκό φιλμ και συχνά μειώνει την άνεση στο τέλος της ημέρας. Αν οι φακοί αρχίσουν να ενοχλούν, ξεκουράστε τα μάτια σας φορώντας γυαλιά για κάποιο διάστημα.
Ξηροφθαλμία μετά από laser
Μετά από διαθλαστική επέμβαση laser ματιών, ιδίως LASIK, η ξηροφθαλμία είναι συχνή γιατί κόβονται προσωρινά νεύρα του κερατοειδούς που ρυθμίζουν την έκκριση δακρύων και τον βλεφαρισμό. Εμφανίζεται συχνά τους πρώτους 12 μήνες, ενώ τα συμπτώματα συνήθως υποχωρούν σε 3 έως 6 μήνες. Για τον λόγο αυτό η οφθαλμική επιφάνεια ελέγχεται και αντιμετωπίζεται πριν από την επέμβαση.
Ξηροφθαλμία συμπτώματα που συχνά παρερμηνεύονται
Τρία συμπτώματα της ξηροφθαλμίας μπερδεύουν συχνά τους ασθενείς: η θολή όραση που διορθώνεται με βλεφαρισμό, τα μάτια που «τρέχουν» και το κάψιμο. Και τα τρία οφείλονται στο ότι το δάκρυ δεν μένει σταθερό πάνω στον κερατοειδή, οπότε η επιφάνεια του ματιού ερεθίζεται και η εικόνα αλλοιώνεται.
Θολή όραση
Το δακρυϊκό φιλμ είναι η πρώτη οπτική επιφάνεια του ματιού. Όταν σπάει γρήγορα, η όραση θολώνει, ιδίως στο διάβασμα, και καθαρίζει για λίγο μόλις βλεφαρίσετε. Η θόλωση που δεν βελτιώνεται με τον βλεφαρισμό χρειάζεται έλεγχο για άλλες αιτίες, όπως καταρράκτη.
Δακρύρροια σε «ξηρό» μάτι
Ακούγεται αντιφατικό, αλλά η ξηροφθαλμία μπορεί να προκαλεί δακρύρροια. Ο ερεθισμός της επιφάνειας ενεργοποιεί αντανακλαστικά την παραγωγή δακρύων. Αυτά τα δάκρυα όμως είναι κακής ποιότητας, κυλούν έξω από το μάτι και δεν το ενυδατώνουν.
Κάψιμο, τσούξιμο και κόπωση
Το κάψιμο και η αίσθηση άμμου συνήθως χειροτερεύουν με τις ώρες, μπροστά σε οθόνη, σε κλιματισμό ή στον αέρα. Μπορεί να συνοδεύονται από κοκκίνισμα, ευαισθησία στο φως, κλωστές βλέννας στις γωνίες των ματιών και δυσανεξία στους φακούς επαφής.
Πώς γίνεται η διάγνωση της ξηροφθαλμίας
Η διάγνωση της ξηροφθαλμίας γίνεται με συνδυασμό ερωτηματολογίου συμπτωμάτων και κλινικών εξετάσεων στη σχισμοειδή λυχνία. Θετικό ερωτηματολόγιο μαζί με ένα παθολογικό εύρημα, όπως γρήγορο σπάσιμο του δακρύου, αυξημένη ωσμωτικότητα ή χρώση της επιφάνειας, επιβεβαιώνει τη νόσο.
Οι εξετάσεις είναι ανώδυνες και γίνονται στο ιατρείο. Περισσότερα για τα μηχανήματα του κέντρου θα βρείτε στη σελίδα με τον εξοπλισμό και τις οφθαλμολογικές εξετάσεις.
| Εξέταση | Τι μετράει | Πώς γίνεται |
|---|---|---|
| Ερωτηματολόγιο OSDI ή DEQ-5 | Πόσο έντονα είναι τα συμπτώματα και πώς επηρεάζουν την καθημερινότητα | Απαντάτε σε σύντομες ερωτήσεις για ενοχλήσεις, όραση και περιβάλλον |
| TBUT (χρόνος ρήξης δακρυϊκού φιλμ) | Πόσο γρήγορα «σπάει» το δάκρυ μετά από βλεφαρισμό | Χρωστική ή μη επεμβατική μέτρηση, ενώ κρατάτε τα μάτια ανοιχτά |
| Δοκιμασία Schirmer | Την ποσότητα των δακρύων που παράγονται | Λεπτή χάρτινη ταινία στο κάτω βλέφαρο για 5 λεπτά |
| Χρώσεις (φλουορεσκεΐνη, πράσινο λισσαμίνης) | Αν και πού έχει τραυματιστεί η επιφάνεια του κερατοειδούς και του επιπεφυκότα | Σταγόνα χρωστικής και παρατήρηση στη σχισμοειδή λυχνία |
| Ωσμωτικότητα δακρύων | Τη συγκέντρωση αλάτων στο δάκρυ | Μικρό δείγμα δακρύου από τη γωνία του ματιού |
| Έλεγχος μεϊβομιανών αδένων | Αν οι αδένες είναι φραγμένοι ή έχουν ατροφήσει | Εξέταση του χείλους των βλεφάρων και, όπου χρειάζεται, απεικόνιση (μεϊβογραφία) |
Τα ευρήματα βοηθούν να φανεί αν η ξηροφθαλμία είναι κυρίως από έλλειψη δακρύων ή από εξάτμιση, και πόσο σοβαρή είναι. Από αυτό εξαρτάται και η σειρά της θεραπείας.
Ξηροφθαλμία αντιμετώπιση: η θεραπεία βήμα βήμα
Η αντιμετώπιση της ξηροφθαλμίας γίνεται κλιμακωτά: ξεκινά με απλά μέτρα στο σπίτι και τεχνητά δάκρυα και, αν δεν αρκούν, προχωρά σε συνταγογραφούμενες σταγόνες και θεραπείες στο ιατρείο. Η σειρά αυτή προσαρμόζεται πάντα στην αιτία και στη βαρύτητα κάθε περίπτωσης.
Τεχνητά δάκρυα με ή χωρίς συντηρητικά
Τα τεχνητά δάκρυα χωρίς ιατρική συνταγή συνήθως αρκούν για ήπια ή περιστασιακά συμπτώματα. Οι σταγόνες με συντηρητικά είναι αποδεκτές έως 4 φορές την ημέρα, ενώ συχνότερη χρήση μπορεί να ερεθίσει το μάτι. Αν τις χρειάζεστε πιο συχνά, προτιμήστε σταγόνες χωρίς συντηρητικά, σε μονοδόσεις ή ειδικές φιάλες.
Αν υπάρχει δυσλειτουργία μεϊβομιανών αδένων, χρήσιμα είναι τα λιπαντικά που περιέχουν λιπίδια. Αν η ξηροφθαλμία είναι χρόνια, τα τεχνητά δάκρυα μπαίνουν σταθερά στο πρόγραμμα, ακόμα και τις μέρες που τα μάτια δεν ενοχλούν.
Θερμά επιθέματα και υγιεινή βλεφάρων
Η ζέστη ρευστοποιεί το λίπος που φράζει τους μεϊβομιανούς αδένες, ενώ ο καθαρισμός απομακρύνει κρούστες και βακτήρια από τη βάση των βλεφαρίδων. Μια απλή καθημερινή ρουτίνα:
- Βρέξτε ένα καθαρό πανάκι με ζεστό, όχι καυτό, νερό και κρατήστε το πάνω στα κλειστά μάτια για περίπου 5 λεπτά, ξαναβρέχοντάς το όταν κρυώσει.
- Κάντε απαλό μασάζ στα βλέφαρα, προς την κατεύθυνση των βλεφαρίδων.
- Καθαρίστε το χείλος των βλεφάρων με ήπιο σαμπουάν για μωρά ή ειδικό καθαριστικό και ξεπλύνετε καλά.
- Επαναλάβετε καθημερινά. Το όφελος φαίνεται με συνέπεια, όχι από μία εφαρμογή.
Κυκλοσπορίνη και άλλες συνταγογραφούμενες σταγόνες
Όταν υπάρχει φλεγμονή της οφθαλμικής επιφάνειας, ο οφθαλμίατρος μπορεί να συνταγογραφήσει κυκλοσπορίνη, σταγόνες που μειώνουν τη φλεγμονή στον κερατοειδή. Μπορεί επίσης να δοθούν για σύντομο διάστημα κορτικοστεροειδείς σταγόνες, που όμως δεν ενδείκνυνται για μακροχρόνια χρήση, ή αντιβιοτικά όταν υπάρχει φλεγμονή των βλεφάρων. Η επιλογή και η διάρκεια καθορίζονται μόνο μετά από εξέταση.
Βύσματα δακρυϊκών σημείων (punctal plugs)
Τα punctal plugs είναι μικροσκοπικά βύσματα σιλικόνης που κλείνουν τα στόμια από τα οποία αποχετεύονται τα δάκρυα προς τη μύτη. Έτσι τα δάκρυα μένουν περισσότερο πάνω στο μάτι. Η τοποθέτηση γίνεται στο ιατρείο και ταιριάζει κυρίως όταν η παραγωγή δακρύων είναι μειωμένη.
IPL (έντονο παλμικό φως)
Το IPL εφαρμόζει παλμούς φωτός στο δέρμα γύρω από τα βλέφαρα και συνήθως ακολουθείται από μάλαξη των αδένων. Χρησιμοποιείται για δυσλειτουργία μεϊβομιανών αδένων. Το όφελος στα συμπτώματα δεν είναι ακόμη σαφές, αν και μπορεί να βελτιώνει κάποια κλινικά σημεία, όπως τη σταθερότητα του δακρύου.
Από τι εξαρτάται το κόστος
Το κόστος της θεραπείας εξαρτάται από τον τύπο και τη βαρύτητα της ξηροφθαλμίας, από το αν αρκούν τεχνητά δάκρυα ή χρειάζονται συνταγογραφούμενα φάρμακα, και από το αν απαιτούνται θεραπείες στο ιατρείο, όπως punctal plugs ή IPL. Επειδή η ξηροφθαλμία είναι συνήθως χρόνια, ρόλο παίζει και η διάρκεια της αγωγής.
Πίνακας σταγόνων για την ξηροφθαλμία
Δεν κάνουν όλες οι σταγόνες για ξηροφθαλμία το ίδιο πράγμα. Η επιλογή εξαρτάται από το πόσο συχνά τις χρειάζεστε, από το αν τα συμπτώματα είναι πρωινά ή βραδινά και από τον τύπο της ξηροφθαλμίας. Ο παρακάτω πίνακας συνοψίζει τις βασικές κατηγορίες:
| Τύπος | Πότε ταιριάζει | Τι να προσέξετε |
|---|---|---|
| Υδαρά τεχνητά δάκρυα με συντηρητικά | Ήπια, περιστασιακά συμπτώματα | Έως 4 φορές την ημέρα, γιατί συχνότερη χρήση μπορεί να ερεθίσει |
| Τεχνητά δάκρυα χωρίς συντηρητικά (μονοδόσεις ή ειδικές φιάλες) | Συχνή χρήση, ευαίσθητα μάτια, φακοί επαφής, μετά από επέμβαση | Οι μονοδόσεις πετιούνται μετά τη χρήση |
| Πιο πηχτά τεχνητά δάκρυα (gel) | Επίμονα συμπτώματα, ανάγκη για μεγαλύτερη διάρκεια δράσης | Μπορεί να θολώσουν παροδικά την όραση |
| Λιπαντικά με λιπίδια | Εξατμιστική ξηροφθαλμία, δυσλειτουργία μεϊβομιανών αδένων | Συνδυάζονται με θερμά επιθέματα |
| Αλοιφές | Βραδινή χρήση, σοβαρή ξηρότητα το πρωί | Θολώνουν την όραση, γι’ αυτό μπαίνουν πριν τον ύπνο |
| Κυκλοσπορίνη | Ξηροφθαλμία με φλεγμονή της επιφάνειας | Μόνο με συνταγή και παρακολούθηση από οφθαλμίατρο |
| Σταγόνες για το κοκκίνισμα | Δεν συστήνονται για ξηροφθαλμία | Η παρατεταμένη χρήση μπορεί να ερεθίσει τα μάτια |
Αν χρησιμοποιείτε και άλλες οφθαλμικές σταγόνες, αφήστε περίπου 5 λεπτά ανάμεσα σε διαφορετικά σκευάσματα, ώστε να μην «ξεπλένει» το ένα το άλλο, εκτός αν ο οφθαλμίατρος σας δώσει άλλη οδηγία.
Ξηροφθαλμία και θυρεοειδής
Η ξηροφθαλμία συνδέεται με τον θυρεοειδή κυρίως μέσω της θυρεοειδικής οφθαλμοπάθειας, που συνοδεύει συνήθως τη νόσο Graves. Η ανάσυρση των βλεφάρων και η πρόπτωση των ματιών αφήνουν μεγαλύτερο μέρος του κερατοειδούς εκτεθειμένο, οπότε τα δάκρυα εξατμίζονται γρηγορότερα και η επιφάνεια ερεθίζεται.
Η ανάσυρση των βλεφάρων είναι το συχνότερο αρχικό σημείο και εμφανίζεται έως και στο 90% των ασθενών. Οι ασθενείς συχνά αναφέρουν αίσθηση άμμου, φωτοφοβία, δακρύρροια και ξηρότητα. Όταν το μάτι δεν κλείνει πλήρως, μπορεί να προκληθεί κερατοπάθεια έκθεσης, με θόλωση της όρασης.
- Λιπαντικές σταγόνες την ημέρα και αλοιφή το βράδυ για την προστασία του κερατοειδούς
- Διακοπή του καπνίσματος, που είναι ο περιβαλλοντικός παράγοντας με τη σταθερότερη σύνδεση με την επιδείνωση της οφθαλμοπάθειας
- Ρύθμιση της λειτουργίας του θυρεοειδούς σε συνεργασία με τον ενδοκρινολόγο
- Σε σοβαρότερες περιπτώσεις, χειρουργική διόρθωση των βλεφάρων ή της πρόπτωσης
Αν έχετε πάθηση του θυρεοειδούς και τα μάτια σας τσούζουν, κοκκινίζουν ή φαίνονται πιο «ανοιχτά» από πριν, χρειάζεται οφθαλμολογικός έλεγχος και όχι μόνο τεχνητά δάκρυα.
Πότε να δείτε οφθαλμίατρο για ξηροφθαλμία
Χρειάζεστε οφθαλμίατρο όταν τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας επιμένουν, χειροτερεύουν ή δεν βελτιώνονται μετά από μερικές εβδομάδες με τεχνητά δάκρυα και φροντίδα των βλεφάρων. Ο έλεγχος δείχνει την πραγματική αιτία, που μπορεί να είναι πάθηση των βλεφάρων, αυτοάνοσο νόσημα ή φάρμακο, και επιτρέπει στοχευμένη θεραπεία.
Κλείστε ραντεβού χωρίς καθυστέρηση αν:
- τα συμπτώματα δυσκολεύουν το διάβασμα, την οδήγηση ή τη δουλειά σας
- έχετε και ξηροστομία ή πόνους στις αρθρώσεις, που μπορεί να παραπέμπουν σε σύνδρομο Sjögren
- έχετε πάθηση του θυρεοειδούς ή αλλαγή στη θέση των βλεφάρων
- σχεδιάζετε επέμβαση laser ή καταρράκτη, ώστε να αντιμετωπιστεί πρώτα η ξηρότητα
Ζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια αν το μάτι πονάει και είναι κόκκινο, αν φοράτε φακούς επαφής και εμφανίσετε κόκκινο μάτι, αν πονάτε στο φως ή αν η όρασή σας μειωθεί απότομα. Αυτά τα σημάδια μπορεί να δείχνουν λοίμωξη ή βλάβη του κερατοειδούς και θεωρούνται επείγοντα.
Στο Glaucoma Laser Eye Center, με επιστημονικό υπεύθυνο τον Καθηγητή Βασίλειο Κοζομπόλη, η ξηροφθαλμία αξιολογείται με πλήρη εξέταση της οφθαλμικής επιφάνειας. Μπορείτε να κλείσετε ραντεβού στο ιατρείο της Αθήνας (Μαιάνδρου 21, Ιλίσια, 213 0325910) ή της Πάτρας (Πλ. Γεωργίου Α’ 20, 261 3029670), Δευτέρα έως Παρασκευή 10:00-14:00 και 17:00-21:00.
Συχνές ερωτήσεις
Η ήπια ξηροφθαλμία συνήθως προκαλεί ενόχληση και παροδική θόλωση, όχι μόνιμη βλάβη. Σε σοβαρές μορφές που μένουν χωρίς θεραπεία, η επιφάνεια του κερατοειδούς μπορεί να τραυματιστεί, να μολυνθεί ή να θολώσει. Γι’ αυτό τα επίμονα συμπτώματα, ο πόνος και η μείωση της όρασης χρειάζονται έγκαιρη εξέταση από οφθαλμίατρο.
Τα τεχνητά δάκρυα με συντηρητικά είναι γενικά αποδεκτά έως 4 φορές την ημέρα, γιατί η συχνότερη χρήση μπορεί να ερεθίσει το μάτι. Αν τα χρειάζεστε πιο συχνά, προτιμώνται σκευάσματα χωρίς συντηρητικά. Αν νιώθετε ότι τα χρειάζεστε συνεχώς, αυτό δείχνει ότι η ξηροφθαλμία χρειάζεται αξιολόγηση και πιο στοχευμένη θεραπεία.
Η ξηροφθαλμία είναι συχνά χρόνια κατάσταση που ελέγχεται, αλλά δεν θεραπεύεται πάντα οριστικά. Όταν οφείλεται σε προσωρινό παράγοντα, όπως φάρμακο, φακούς επαφής ή επέμβαση laser, μπορεί να υποχωρήσει. Στις περισσότερες περιπτώσεις ο στόχος είναι η σταθερή ανακούφιση με καθημερινή φροντίδα και κατάλληλη αγωγή, με τακτική παρακολούθηση.
Τα ωμέγα 3 λιπαρά οξέα, από ψάρια όπως ο σολομός και οι σαρδέλες ή από λιναρόσπορο, αναφέρονται ως πιθανό βοήθημα, αλλά τα δεδομένα δεν είναι οριστικά. Μπορούν να συμπληρώσουν, όχι να αντικαταστήσουν, τη θεραπεία. Πριν πάρετε συμπλήρωμα, συζητήστε το με τον γιατρό σας.
Η ξηροφθαλμία δεν αποκλείει απαραίτητα μια διαθλαστική επέμβαση, αλλά πρέπει να αξιολογηθεί και να αντιμετωπιστεί πριν από αυτήν. Το laser μπορεί να επιδεινώσει προσωρινά τα συμπτώματα, γιατί επηρεάζει τα νεύρα του κερατοειδούς. Ο προεγχειρητικός έλεγχος με TBUT, Schirmer και χρώσεις δείχνει αν τα μάτια είναι έτοιμα για την επέμβαση.
Αν τα μάτια σας ενοχλούν περισσότερο μόλις ξυπνάτε, μπορεί τα βλέφαρα να μην κλείνουν τελείως στον ύπνο ή να υπάρχει φλεγμονή στο χείλος των βλεφάρων. Ο οφθαλμίατρος ελέγχει αυτές τις αιτίες και μπορεί να προτείνει αλοιφή πριν τον ύπνο ή υγιεινή βλεφάρων. Η πρωινή επιδείνωση είναι χρήσιμη πληροφορία για τη διάγνωση.
Ιατρικός έλεγχος: Καθ. Βασίλειος Κοζομπόλης, Χειρουργός Οφθαλμίατρος, Καθηγητής Οφθαλμολογίας Πανεπιστημίου Πατρών
Το κείμενο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξέταση και τη συμβουλή του οφθαλμιάτρου σας.
Διαβάστε Επίσης
Γενικά ΆρθραΕπιπεφυκίτιδα: σύμπτωμα του κορωνοϊού στα μάτια
Επιπεφυκίτιδα προκαλεί ο κορωναϊός, είτε ως πρώιμο σημάδι λοίμωξης,
ΓλαύκωμαΒιοδιασπώμενο ενδοφθάλμιο εμφύτευμα κατά του γλαυκώματος
Ένα ακόμη ισχυρό όπλο στον πόλεμο κατά του γλαυκώματος έχουν στα χέρια τους οι οφθαλμίατροι
Γενικά ΆρθραΤεχνητός αμφιβληστροειδής δίνει ελπίδες σε τυφλούς
Ο τεχνητός αμφιβληστροειδής δοκιμάστηκε ήδη
ΓλαύκωμαΓλαύκωμα: ένας στους δύο Έλληνες αγνοεί την πάθηση
Στην ερώτηση αν το γλαύκωμα οδηγεί σε τύφλωση αποδείχθηκε
Γενικά ΆρθραΓυαλιά με κίτρινους φακούς: γιατί είναι επικίνδυνα στην οδήγηση
Οχι μόνο δεν βοηθούν τους οδηγούς να δουν καλύτερα τη νύχτα,
ΚαταρράκτηςΗ επέμβαση καταρράκτη βελτιώνει την όραση και τον ύπνο
Οι άνθρωποι που υποβάλλονται σε επέμβαση καταρράκτη και στους οποίους τοποθετούνται ενδοφακοί τελευταίας γενιάς
ΓλαύκωμαΝανοτεχνολογία στη θεραπεία γλαυκώματος και ωχράς κηλίδας
Την νανοτεχνολογία στην αντιμετώπιση του γλαυκώματος και της ωχράς κηλίδας «επιστρατεύουν»
Laser Ματιών, ΚαταρράκτηςΑσφαλής αφαίρεση καταρράκτη με laser νέας γενιάς
Τα νέας γενιάς λέιζερ βελτιώνουν σε πολύ μεγάλο ποσοστό το χειρουργικό αποτέλεσμα
ΚαταρράκτηςΦυσική όραση μετά την επέμβαση καταρράκτη
Φυσική όραση στους ασθενείς, μετά την χειρουργική αφαίρεση καταρράκτη, χαρίζουν οι τριπλοεστιακοί ενδοφακοί
Γενικά Άρθρα, ΓλαύκωμαΈλληνες επιστήμονες στη μάχη κατά του γλαυκώματος
Μελέτη, που αφορά τις μεταβολές του ματιού μετά από χειρουργική αντιγλαυκωματική επέμβαση,
Γενικά ΆρθραΗ τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει την ιατρική και την οφθαλμολογία
Θεατές… στις χειρουργικές επεμβάσεις αλλά και σε πολλές άλλες ιατρικές εξετάσεις θα είναι στο εγγύς μέλλον οι γιατροί
Laser Ματιών, ΓλαύκωμαLaser γλαυκώματος νέας γενιάς
Τα αποτελέσματα της νέας αυτής επιστημονικής μελέτης